واضرار ؛ مادّه مشرف را خراب كنند . وتعرّض به غير آن جايز نيست ، ومراعاة الأقرب فالأقرب به آن ظاهرا لازم نيست ، چنانكه گذشت « 1 » . سؤال غعج [ 1073 ] : حجرهء بعضي از مدارس ، يا روضات مقدّسه كه شرط نشده كه كسى شب در آنجا باشد هرگاه متولّى بگويد كه : شب بايد بود چه بايد كرد ؟ ودر سكناى شب ويا روز مسمّى كافى است يا نه ؟ جواب : به هر نحو كه واقف گفته بايد عمل كرد واگر آن معلوم نباشد به هر نحو كه ناظر شرعي گويد ، واللّه العالم . سؤال غعد [ 1074 ] : هرگاه بر كتابي ، يا قرآني آثار وقف باشد ومظنّهء وقفيّت در آن به هم رسد لكن صاحبش گويد : وقف نيست ؛ مىتوان گرفت يا نه ؟ واگر وقفيّت ثابت باشد لكن در تصرّف كسى است كه پروا ندارد ومىفروشد مىتوان چيزى به أو داد وگرفت واستعمال كرد ؟ جواب : تا علم يقين « 2 » حاصل نشود به وقفيّت ؛ ودو شاهد عادل نيز شهادت ندهند ؛ وبه حدّ تواتر يا شياع نرسد ، وذو اليد اعتراف ننمايد ؛ وقفيّت ثابت نمىشود . وخريدن آن ضرر ندارد . واگر وقفيّت ثابت باشد بايد به متولى شرعي داد ، يا به مجتهد رساند هرگاه ناظر وقف معلوم نباشد ووقف عام باشد ، واگر وقف خاص باشد به موقوف عليهم بايد داد . سؤال غعه [ 1075 ] : هرگاه كسى وصيّت كند كه كتب حديث مرا وقف كنيد ودر آنها بعضي از اجزاء حديث باشد كه اتمام آن صرفه نداشته باشد مىتوان آن را فروخت وعوضش كتابي درست گرفت يا نه ؟ جواب : نه همان اجزاء را وقف كنند .

--> ( 1 ) مراجعه شود به مقامع الفضل : 1 / 398 . ( 2 ) الف : قطعي .